Metamorfose in de Premier League: verdedigers passen het meest

In de Premier League is een opvallende ontwikkeling zichtbaar als er gekeken wordt naar het aantal passes per speler. Waar tien jaar geleden vooral middenvelders het spel dicteerden en bovenaan stonden in de passing-statistieken, zijn dat tegenwoordig vooral centrale verdedigers. De cijfers uit het seizoen 2014/15 en 2024/25 laten duidelijk zien hoe sterk het spel in Engeland in korte tijd is veranderd.

In het seizoen 2014/15 voerde Cesc Fàbregas de lijst aan met 2335 passes. Achter hem volgde Yaya Touré met 2144 en Santi Cazorla met 2109 passes. Ook Jordan Henderson stond destijds hoog in dat klassement met 1798 stuks voor Liverpool. Het waren vooral middenvelders die toen verantwoordelijk waren voor de opbouw en het verdelen van het spel.

Verdedigers met de meeste passes

Tien jaar later ziet die lijst er totaal anders uit. In het seizoen 2024/25 voert Virgil van Dijk de lijst aan met 2684 passes namens Liverpool. Daarachter volgen William Saliba (2460), Levi Colwill (2330), Joško Gvardiol (2328) en Rúben Dias met 2163 passes.

Wat vooral opvalt is dat de complete top vijf bestaat uit verdedigers. Waar vroeger middenvelders voortdurend aan de bal kwamen, ligt de opbouw tegenwoordig veel vaker bij de laatste linie. Dat heeft alles te maken met de manier waarop moderne ploegen tegenwoordig vanuit een laag blok spelen. Hier wordt op verschillende kanalen vaak kritiek op geleverd door voetbalfans omdat ze het saai vinden om naar te kijken. Net zoals dat er in de Premier League steeds vaker gescoord wordt uit standaardsituaties en niet vanuit open spel.

Momenteel wordt de lijst weer gedomineerd door verdedigers in het huidige seizoen. Zo staan er maar liefst zeven verdedigers in de top tien van de spelers met de meeste passes in de Premier League.

Bij clubs als Liverpool, Arsenal en Manchester City worden centrale verdedigers bewust gebruikt als eerste spelmakers. Van Dijk krijgt bij Liverpool veel balcontact omdat tegenstanders vaak terugzakken en ruimte laten in de eerste fase van de opbouw. Bij Arsenal geldt hetzelfde voor Saliba, terwijl bij Manchester City vooral Gvardiol en Dias voortdurend betrokken zijn in het positiespel.

Ook tactisch is het verschil groot met tien jaar geleden. In 2014/15 werd sneller de middenvelder gezocht om tempo te maken richting aanval. Nu blijft de bal vaker langer achterin circuleren totdat ruimtes ontstaan. Daardoor stijgt automatisch het aantal passes bij centrale verdedigers.